Uiteindelijk geloven we alleen in verhalen. Feiten en cijfers kunnen niet tegen een goed verhaal op...

Lopend door het Leidsche Rijksmuseum van Oudheden kom ik bij de afdeling "Archeologische vondsten uit Egypte". Die is groot en overweldigend. Mijn oog valt op een beeldje van een moeder met kind:

"Horus op schoot bij Isis. Egyptische hemelgod, aanbeden sinds het begin van de Oud-Egyptische beschaving (ca 3150 voor Christus) tot aan de introductie van het christendom.

Geboren na zelfbevruchting van Isis, omdat ze de penis van haar man Osiris niet kon terugvinden, nadat zijn lichaam in 14 stukken in de Nijl was geworpen door zijn broer Seth."

Ik dacht, wow... die Egyptenaren konden verhalen vertellen 🙂 En de overeenkomsten met Maria en Jezus? Ach, puur toeval natuurlijk... En het verhaal ging verder:

"Uit vrees dat Seth haar zoon om het leven zou brengen liet Isis het kind in een papyrusmandje in de Nijl te water, in de hoop dat het kind door iemand zou worden gevonden en groot gebracht. Zo gebeurde het ook.

Horus wordt vaak afgebeeld als valk of als leeuw en werd gezien als de verpersoonlijking van God op aarde. Hij was de grondlegger van het Egyptische koningschap. Zodoende was iedere farao een incarnatie van Horus en dus een godenzoon."


Ik dacht, wow... dat verhaal heb ik vaker gehoord! Wie kent niet het verhaal van Mozes in het biezen mandje. De held die het volk komt redden uit hun slavernij. En Adonis (tussen 1400 en 150 voor Christus), de Griekse beeldschone jongeman die als god mens werd. Elk jaar komt hij terug om nieuw leven te brengen. En hij wordt geofferd als een lam, en door zijn bloed worden de velden weer vruchtbaar...

Ik dacht, wow... toen het christelijke verhaal in het Nieuwe Testament werd geschreven was dit allemaal bekend. De schrijvers van de evangeliën (tussen 60-150 na Christus) kenden deze verhalen ook. Ze schreven het verhaal van Jezus als Zoon van God, die als een lam werd geslacht (gekruisigd) om nieuw leven te brengen. Hebben ze het allemaal "geleend" van bestaande oudere verhalen? Wat is nu echt uniek aan het christelijke verhaal dat nergens anders beschreven is? Ik heb het antwoord nog niet gevonden.

Feiten en cijfers kunnen niet tegen een goed verhaal op


Ik loop verder en ontdek dat er enorm veel archeologische vondsten zijn uit het begin van onze jaartelling en millennia daarvoor. De vondsten die het christelijke verhaal als "waar gebeurd" ondersteunen zijn minimaal. Er is gewoonweg weinig van terug te vinden. En dat geeft te denken.

We hebben veel terug gevonden van wat de Egyptenaren, Grieken en Romeinen schreven. Hoe zij over de wereld dachten en hun successen en overwinningen op hun tegenstanders. Want "Wie schrijft die blijft". Wie schrijft, die bepaalt het verhaal van de geschiedenis. En niemand zal zich meer afvragen of het verhaal volledig is...

Archeologische vondsten kun je niet ontkennen. Hoe meer vondsten, hoe meer duidelijk wordt welk verhaal wel en welk verhaal niet waar is. Immers, hoe hou je een verhaal in stand als er geen bewijzen zijn? Precies... het maakt niet uit. Verhalen hebben geen bewijzen nodig om te blijven bestaan. Gelukkig zijn we in ons land pas schuldig als het tegendeel van onze onschuld wordt bewezen. Maar verhalen trekken zich daar niets van aan. Verhalen vertellen niet wat er is gebeurd. Verhalen vertellen wie wij zijn.

Het is van alle eeuwen en zo gaat het vandaag nog steeds: Wij geloven in verhalen. Feiten en cijfers veranderen daar niets aan. Dus als je jezelf een verhaal vertelt, kies dan voor een hoopvol en inspirerend verhaal. Dat is de enige keuze die je altijd zelf hebt.

PS.


In de aflevering "Compassie als oplossing" van VPRO's Tegenlicht vat George Monbiot het heel mooi samen (vanaf 11:00 minuten):

"Wat mij de afgelopen paar jaar echt getroffen heeft is het besef dat politiek van verhalen afhangt. Het zijn verhalen die veranderingen teweeg brengen. Maar dat verhaal is altijd hetzelfde. Het heeft altijd dezelfde verhaalstructuur. Ik noem dat 'het herstelverhaal'. Dat is al eeuwenlang succesvol in de politiek en in religies. En het gaat zo: 
'Er heerst wanorde in het land, veroorzaakt door boze krachten die de mens tegenwerken. Maar de held van het verhaal, dat kan één persoon zijn of een groep mensen, het kan zelfs een institutie zijn, bestrijdt die boze krachten. Hij verslaat ze tegen elke verwachting in en hersteld de orde in het land.' 
Het is het verhaal van In De Ban Van De Ring en van Narnia. Het is het christelijke verhaal. Het is ieder verhaal dat je ooit zult horen in politiek of godsdienst. En om een nieuwe beweging op te zetten heb je 'het herstelverhaal' nodig. Dat werkt. Want we denken niet alleen in verhalen, maar we zijn geconditioneerd op een bepaald soort verhaal.

Feiten en cijfers kunnen niet tegen een verhaal op. Je kunt een verhaal alleen vervangen door een ander verhaal. Mensen denken in verhalen. Zo interpreteren we de wereld. En als iemand een pakkend verhaal vertelt, dan luisteren we. We willen altijd een verhaal horen."

Ik wens je vandaag veel hoopvolle en inspirerende verhalen toe.



Blogposts gratis in je e-mailbox?


Delivered by FeedBurner

Geen opmerkingen:

Een reactie posten