Proef de stilte - Neerlands enige Trappist


Dit op aarde is de grootste straf.
Wie eenmaal Trappistenbier drinkt,
die komt daar nooit meer vanaf.

Trappisten maken erg lekker bier. Exclusief en ambachtelijk. Wat je zaait zul je oogsten moeten ze gedacht hebben. Maar waarom bier?

Disclaimer: De auteur van deze blogpost stelt zich niet aansprakelijk voor de verzoekingen,  verleidingen, en verslavingen die voortkomen uit het aanschouwen en onderzoeken van de afgebeelde en genoemde onweerstaanbare tongstrelende producten. Trouwens... wat is eigenlijk het probleem! :-)

Het leven in Abdij Koningshoeven is geïnspireerd door de Regel van Benedictus. Deze monnik (547 na chr.) wordt gezien als de peetvader van het westerse kloosterleven. Hij vond dat bidden en werken onlosmakelijk bij elkaar horen. ora et labora (bid en werk). Monniken moeten in hun eigen levensonderhoud voorzien. Daarom moet er naast geestelijke arbeid ook fysieke arbeid verricht worden.


Maisveld Koningshoeven. Bron: Tilburg Daily Photo

Het begon in 1881 met landbouw. De Brabantse heide bleek enorm weerbarstig. Het lukte om er vruchtbare grond van te maken, maar het was niet voldoende om ervan te leven. De kloostergemeenschap, en daarmee het aantal mee-eters, bleef maar groeien. De toenmalige vader overste Nivardus Schweykart besloot een kleine bierbrouwerij te beginnen. Het bleek een schot in de roos. Het Trappistenmerk La Trappe, vernoemd naar haar Franse wortels, was geboren.

Vandaag de dag werkt de brouwerij samen met Bavaria. De monniken en de brouwers van Bavaria maken samen het eindproduct. Bavaria verzorgt de logistiek en het transport. By the way, op zondag wordt er niet gewerkt.

Nationale volksdrank

Tegenwoordig zijn water, koffie, en thee de nationale volksdranken. Maar dat is niet altijd zo geweest. Amper 200 jaar geleden stond bier op nummer één. De redenen waren praktisch. Er was nog geen waterzuivering, en er was nog geen riool. Da's een slechte combinatie. Water drinken was ziekmakend en soms dodelijk. Koffie was duur en alleen voor de elite.


Bier is vrij eenvoudig te maken met water, granen (mout), kruiden (hop), en gist. In middeleeuwse tijden bevatte bier 1 a 2% alcohol. Alcohol reinigt en doodt bacteriën en ziektekiemen. Perfect voor de hygiëne.

Wat is Trappistenbier?

Er bestaan ter wereld 7 Trappistenbrouwerijen. 6 bevinden zich in België en 1, Abdij Koningshoeven, in Nederland. Om het merk Trappist op het label te mogen zetten, moet een Trappistenklooster aan de volgende voorwaarden voldoen:

  1. Er moeten monniken wonen en leven.
  2. Het bier moet op de grond van het klooster gebrouwen worden.
  3. De monniken moeten zelf aan het brouwproces meewerken.
  4. De winst is voor een goed doel.

Van de 7 Trappistenbrouwerijen is alleen de brouwerij van Abdij Koningshoeven bezichtigbaar. Veel Belgen, die zelf uitermate goed bier binnen hun landsgrenzen hebben, komen daarom in Nederland kijken hoe het er achter de schermen aan toe gaat.

De abdij is niet bezichtigbaar voor toeristen. Lees voor een virtuele abdij-rondleiding mijn blogpost Een dag uit het leven van een Trappist.

Niet alleen bier, maar ook brood

De grondstoffen van bier zijn hoofdzakelijk hetzelfde als voor brood. Vandaar de uitspraak 1 glas bier is 2 sneetjes brood. Of bier is vloeibaar brood. En zo bakken de Trappisten al heel lang hun brood en koekjes van eigen deeg in eigen bakkerij. Tijdens de rondleiding kom je bij de oude bakkerij. Dat is nu een museum. Je hoort er de prachtigste verhalen.

Zo was er vroeger de bakkermonnik die in zijn eentje het brood bakte voor de hele kloostergemeenschap. Hij was een excentriek en veelbesproken figuur met een mooie lange baard.


Bierbrouwerij De Schaapskooi in het verleden

Volgens de Regel van Benedictus krijgt elke monnik bij een broodmaaltijd maximaal 2 sneetjes brood. Niet bepaald maagvullend. Maar wel logisch als je bedenkt dat een monnik in soberheid leeft, en alle luxe vaarwel moet zeggen. De bakkermonnik was creatief en een out-of-the-box denker. Hij kwam erachter dat je broden kunt bakken van 2 kilo per stuk, maar qua volume net zo groot als een brood van 500 gram. De broodsnijmachine liet hij vervolgens boterhammen snijden van 4 cm dik. Zo kreeg iedere monnik 2 sneden brood. :-) Benedictus kon tevreden zijn...

Tegelijkertijd was de bakkermonnik ook brandweerman. De oude brandweerauto staat in een loods naast de bakkerij. Gelukkig voor het klooster en het dorp hoefde de brandweerauto niet vaak uit te rukken. De bakkermonnik had namelijk geen rijbewijs... Als hij op zijn vaste tijden ging proefrijden, dan was het verdacht rustig in de buurt van het klooster :-)


Proeflokaal De Schaapskooi, Bron: Trappistbier Beleven

Proeflokaal

De rondleiding eindigt bij De Schaapskooi. Maar schijn bedriegt. Er is geen schaap te bekennen. De kooi is omgebouwd tot Proeflokaal. Deze is vrij toegankelijk voor toeristen. Alle soorten van La Trappe zijn aanwezig. Een mooie gelegenheid om in een mooie omgeving te onderzoeken waarom Trappistenbier nu zo bijzonder is. De kans bestaat dat je er af en toe een monnik tegen komt...

Wat is jouw favoriete biermerk?

Aanverwante artikelen

2 opmerkingen:

  1. ver-ruk-ke-lijk
    kennie anders zeggen....

    (van die 2 sneden brood vind ik een goeie!)

    mooi verslag

    (la trappe smaakt ook heerlijk in den pannenkoek; maar dat is wel een beetje zonde. eigenlijk. ;o)

    BeantwoordenVerwijderen